Overzicht en Grafiek legeringstoeslagen

Wilt u ook elke maand op de hoogte worden gebracht van de actuele legeringstoeslagen? Meld u dan hier aan

september 2018

Eurokoers  
5 juli $ 1,171
3 september $ 1,161
5 juli £ 0,885
3 september £ 0,902

Wereldpolitiek en handelsbelangen

Trump dicteert nog altijd de internationale handelsrelaties. Afgelopen maand besloot de Amerikaanse president om het aantal Chinese (elektronica) producten waarover 25% import geheven wordt, verder uit te breiden. China heeft aangekondigd deze nieuwe importheffingen te vergelden door import te heffen op Amerikaans vloeibaar aardgas, bepaalde vliegtuigmodellen, halfgeleiders, rundvlees en condooms. Trump maakte nieuwe handelsafspraken met Mexico. De afspraken komen in de plaats van de Nafta, een in de jaren negentig opgesteld vrijhandelsverdrag tussen de VS, Mexico en Canada. Deze vrijhandel zou schadelijk zijn geweest voor de auto-industrie van de Amerikanen. In het nieuwe akkoord moeten auto's die in de VS of Mexico worden gemaakt, voor 75% bestaan uit onderdelen uit beide landen. In het akkoord staat ook dat bij het maken van bijna de helft van alle onderdelen, fabrieksarbeiders minimaal $16 per uur moeten verdienen. Met Canada heeft Trump nog geen nieuw verdrag gesloten. De onderhandelingen worden woensdag 5 september hervat.

Turkse economie op rand van crisis

Ook heeft Trump aangekondigd 50% toeslag te heffen op staal en 20% op aluminium uit Turkije. De Turkse lira is mede daardoor de afgelopen maand verder gekelderd in waarde. Vergeleken met 1 januari 2018 is de lira zo’n 35 procent gedevalueerd ten opzichte van de euro. De Turkse maakindustrie, die veel voor de export produceert, profiteert nu nog van de neerval van de lira, door de push out-factor (langlopende exportcontracten). De problemen komen volgens Nora Neuteboom, economist bij ABN AMRO, als de komende maanden de lange termijn contracten met buitenlandse klanten aflopen. Neuteboom voorziet voor het komende half jaar een forse toename van bijzondere kredieten omdat de Turkse bedrijven hun schulden niet meer kunnen terugbetalen. Als gevolg daarvan verwacht ABN AMRO een enorme stijging van het aantal faillissementen en een Turkse recessie in 2019. De onrust in Turkije blijft volgens Credit Suisse analisten beperkt voor de internationale staalsector. Volgens de Zwitsers is Turkije met 2% van de mondiale productie in 2017, een relatief kleine staalproducent. Wel kan een deel van de Turkse export zich gaan verplaatsen naar Europa wat tot prijsdruk kan leiden. Credit Suisse ziet besmetting naar andere opkomende markten als een belangrijk risico. Een combinatie van een stijging van de Chinese export en een afname van de Amerikaanse import intensiveert het exportrisico naar Europa. Turkije heeft als reactie op Trump de importheffingen op Amerikaanse producten als tabak, alcohol en personenwagens verdubbeld. Mogelijk zal Turkije zich ook gaan bezinnen op de import van schroot uit de VS, waarvan zij nu nog de grootste afnemer zijn (24%).

Europa en Amerikaanse importheffing

Voorzitter Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie reisde eind vorige maand af naar Washington voor een ontmoeting met de Amerikaanse president in een poging het bestaande handelsconflict niet verder te laten escaleren. Trump heeft, uit onvrede over het grote handelstekort dat Amerika met de EU heeft, dit voorjaar de importtarieven op staal en aluminium verhoogd. Daar bovenop dreigde hij met hogere invoerrechten op Europese auto's, een schrikbeeld voor met name Duitsland en zijn grote auto-industrie. Juncker heeft in het gesprek met Trump beloofd meer werk te maken van de export van Amerikaans lng-gas als ook van sojabonen. Begin augustus maakte de EU bekend dat de invoer van soja uit de VS in juli 283% hoger was dan een jaar eerder. Het aandeel van Amerikaanse sojabonen in de Europese import nam toe van 9% naar bijna 37%. Ook importeren de landen in de Europese Unie sinds twee jaar steeds meer vloeibaar gas (lng) uit de Verenigde Staten. Inmiddels bedraagt de import 2,8 miljard kubieke meter. Dat moet meer worden ondanks de hoge prijs van dit vloeibare gas.

Gaskraan dicht

De kraan van het grootste gasveld in Europa: het Groningen-veld, gaat vanwege de aardbevingen op termijn dicht. Daarnaast wil Europa uit milieuoverwegingen af van veel kolencentrales, aldus Eurocommissaris Miguel Arias Cañete (energie). De EU importeert momenteel 70% van het gas dat ze nodig heeft en de verwachting is dat dit percentage verder gaat stijgen. Gas uit Rusland komt Europa binnen via pijpleidingen, terwijl het Amerikaanse lng eerst in fabrieken vloeibaar moet worden gemaakt om vervolgens met speciale gastankers te worden getransporteerd over de oceaan. Juncker heeft Trump toegezegd op te treden als medefinancier bij de bouw of uitbreiding (kosten zo’n €638 miljoen) van lng-terminals, in Polen, Kroatië en Griekenland.

Iranakkoord

Brussel blijft zijn uiterste best doen om het nucleaire akkoord met Iran overeind te houden, nu de Amerikaanse president Donald Trump de deal in mei heeft opgezegd. Het dagelijks bestuur van de Europese Unie liet half augustus weten zij van plan is in totaal €50 miljoen te steken in de Iraanse economie voor duurzame economische en sociale ontwikkeling in het land. Daarnaast wil de EU net als Rusland en China, zich wel aan de afspraken uit het nucleaire akkoord blijven houden, zolang ook Iran ze naleeft. Daarom heeft de Europese Commissie haar Blocking Statue geactualiseerd. Deze blokkeringsverordening verbiedt bedrijven in de EU zich te schikken naar het Amerikaanse sanctieregime. Een burger of bedrijf mag Trumps sancties alleen naleven als de Europese Commissie daar uitdrukkelijk toestemming voor geeft. De blokkeringsverordening moet ondernemers tevens beschermen tegen rechtsvervolging in de VS en elders en zij kunnen compensatie krijgen voor eventuele inkomstenderving. Critici plaatsen vraagtekens bij de effectiviteit van het blokkeringsstatuut. Tot nu toe lijkt het erop dat het Europese bedrijven er niet van weerhoudt zich terug te trekken uit Iran of plannen om daar iets op te zetten te schrappen. Autofabrikanten PSA (Peugeot, Opel), Renault en Daimler hebben al aangekondigd af te zien van investeringen, net als spoorwegbedrijf Deutsche Bahn, Deutsche Telekom en olie- en gasmultinational Total.

Importheffing op elektrische fietsen

De Europese Unie is eind juli begonnen de import van elektrische fietsen uit China aan banden leggen. Chinese e-bikes worden belast met invoerheffingen variërend van 21,8% tot 83,6%. Een kleine zestig Chinese producenten worden door de maatregelen gedupeerd. De Europese Commissie startte eind vorig jaar twee onderzoeken naar mogelijke dumping van elektrische fietsen uit China. Aanleiding was een klacht van de belangenorganisatie van Europese fietsfabrikanten (Ebma), onder meer gesteund door de Nederlandse fietsfabrikanten Accell (Batavus en Sparta) en Pon Bike (Gazelle). Volgens de Ebma dumpt de concurrentie uit China e-bikes onder de kostprijs op de Europese markt. De import van Chinese e-bikes is tussen 2014 en 2017 verdrievoudigd tot circa 700.000. De heffingen hebben een voorlopig karakter, maar kunnen vanaf januari 2019 permanent worden. Ook het Taiwanese Giant moet een importtarief van 27,5% gaan betalen. Giant, dat jaarlijks 400.000 fietsen verkoopt in Europa, heeft een fabriek nabij Sjanghai en één in Lelystad.

Effecten nieuwe handelsafspraken

De importheffingen die Trump heeft doorgevoerd lijken zijn vruchten af te werpen. USA Today schreef op 30 augustus: “Steel imports fell 34 percent from April to June, prompting job growth. US Steel has restarted facilities in Granite City, Illinois, which means 800 jobs. The steel industry contributes over USD 520 billion a year to the economy and directly and indirectly supports nearly 2 million American jobs.” Door de nieuwe handelsafspraken met Mexico en de invoerbeperkingen op staal zal de prijs van auto’s in Amerika vermoedelijk stijgen. Tata Steel heeft zijn winst in het afgelopen kwartaal verdubbeld ten opzichte van een jaar eerder. De Indiase staalreus, waartoe ook de voormalige hoogovens in IJmuiden behoren, profiteerde van een toenemende wereldwijde vraag door lagere staalexport uit China. De nettowinst kwam uit op 19,5 miljard roepies (244 miljoen euro). De omzet steeg met 22 procent tot omgerekend 4,73 miljard euro.

Olie, steenkool, ijzererts en staal

De olieprijs is dit jaar gestegen van zo’n $53 per vat naar bijna $80. Een en ander heeft te maken met de slinkende olievoorraden, het kelderen van de olieproductie in Venezuela, storingen in de productie in Libië en door het recente handelsverbod met Iran. De vraag naar olie zal vermoedelijk gaan afnemen voor de transportsector. De vraag naar olie voor fabricage van plastic en petrochemische industrie blijft voorlopig echter groeien, zo is de verwachting van Oilprice. India zal China voorbij gaan streven als nummer 1 op de ranglijst van grootste gebruiker. De vraag naar steenkool is in China en India, mede door de groei van de staalindustrie, toegenomen. Dat geldt ook voor de vraag en prijs van ijzererts. Wat dit betekent voor de prijs van ruwstaal in Europa is nog niet duidelijk. De EU heeft maatregelen genomen om te voorkomen dat inferieur Chinees staal via een omweg hier gedumpt wordt. Dat kan betekenen dat de prijzen voor staalproducten hier zullen gaan stijgen. Naast China en India hebben dit jaar Oekraïne, de VS en Brazilië hun staalproductie opgevoerd.

Grondstoffen

Behalve olie, kool en erts zijn de prijzen van de meeste grondstoffen gedaald. Beleggers zijn mogelijk bang voor een grondstoffencrisis zoals in 2015. Dalende vraag uit China zorgde toen voor een ineenstorting van de metaalprijzen, dat bracht op haar beurt een aantal mijnbouwreuzen aan het wankelen. Met de heersende onzekerheid over handelsrelaties en de consequenties zijn beleggers behoedzaam als het gaat om mijnbouw. Op de metalenbeurs in Londen is de prijs van koper aan een duikvlucht bezig. Koper geldt als barometer van de wereldeconomie en dat zou kunnen betekenen dat er zwaar weer aankomt. Toch verwacht grondstoffenspecialist Warren Petterson dat het ditmaal zo’n vaart niet loopt. “De koperprijs wordt nu vooral gedreven door het sentiment onder handelaren: de angst voor een handelsoorlog.” Een ton koper kostte begin juni nog ruim $7300 op de Londen Metal Exchange (LME). Ruim twee maanden later is daar nog circa $6000 van over, een daling van bijna 20%

Auto-industrie

Na een toename van bijna tien jaar neemt de verkoopgroei van nieuwe auto's in de grootste afzetmarkten af, volgens The Wall Street Journal. De Chinese markt voor nieuwe auto's koelt af, deels door de oplopende handelsproblemen tussen de Verenigde Staten en China. In Europa, waar de auto-industrie de afgelopen jaren profiteerde van economisch herstel, neemt de vraag ook wat af. Sinds 2010 is de verkoop van nieuwe auto's elk jaar gemiddeld meer dan 5% gegroeid. Maar dit jaar neemt het groeitempo af tot 1,8%, aldus het advieskantoor LMC Automotive. De dip komt op een moment dat autofabrikanten te maken krijgen met hogere prijzen voor staal en aluminium en bovendien veel geld kwijt zijn voor de omslag naar de productie van elektrische auto's. De NOS meldt echter dat de verkoop van nieuwe auto's in augustus in Nederland explosief gestegen is. Volgens cijfers van RDC/CARmonitor zijn er afgelopen maand ruim 41.000 nieuwe auto's verkocht, 42,1% meer dan vorig jaar. In de afgelopen vijftien jaar werden er in augustus nooit meer nieuwe auto's verkocht. De piek heeft te maken met de komst van een nieuwe toelatingstest die veel rigoureuzer is dan de bestaande en daarom hogere CO₂-waarden meet. Omdat de bpm, de speciale belasting op de aankoop van personenauto's en motorrijwielen, daarop aansluit, betekent dit hogere prijzen per 1 september. Daar hadden de dealers althans voor gewaarschuwd. Inmiddels is er echter een overgangsperiode ingesteld, waardoor dealers nog tot 1 september volgend jaar auto's mogen verkopen die volgens de oude criteria zijn getest. In de eerste acht maanden van dit jaar zijn volgens de monitor 330.471 nieuwe personenwagens verkocht, tegen 287.501 in dezelfde periode vorig jaar.

Nederlandse economie

Het ondernemersvertrouwen in Nederland staat aan het begin van het derde kwartaal op 15,0. Daarmee komt de indicator 0,8 punt hoger uit dan in het tweede kwartaal van 2018. Het ondernemersvertrouwen in de bouw staat op 32,5 en is daarmee voor het achtste kwartaal op rij het hoogst van alle sectoren. Voor het eerst sinds begin 2017 is het ondernemersvertrouwen in de autobranche negatief. Het vertrouwen komt uit op -0,8. De omzet is bij een kwart van de ondernemers verbeterd in het afgelopen kwartaal. Dat is nagenoeg gelijk hetzelfde als vorig jaar. Over de ontwikkeling van de winstgevendheid en de personeelssterkte zijn ondernemers positiever dan een jaar geleden. Ondernemers beoordelen het economisch klimaat iets minder positief dan een jaar geleden. Ook de Economische Barometer van Koninklijke Metaalunie geeft goed nieuws over het tweede kwartaal. Zo verbeterden zowel de binnenlandse als de buitenlandse orderportefeuilles. De verkoopprijzen gingen omhoog en bijna 80% van de bedrijven gaf aan in het tweede kwartaal winst te hebben gemaakt. Minpuntjes zijn het aantal vacatures dat maar blijft stijgen en de groei van investeringen in het machinepark.

Personeelstekort

In het eerste kwartaal had 47% van de bedrijven in de metaalindustrie tenminste een vacature openstaan, in het tweede kwartaal is het aandeel gegroeid tot 58%. Gemiddeld hebben deze bedrijven 2,4 vacatures openstaan. De vraag is of het gebrek aan voldoende vakmensen de investeringen afremmen. De 'zilveren tsunami' of de 'grijze klap' wordt het al genoemd. In de zorg en in het transport ondervinden ze er al flink last van: de toenemende vergrijzing van Nederland. 'Dit gaat in een chronisch probleem veranderen', waarschuwt Bert Colijn, econoom bij ING. Volgens de econoom vraagt de vergrijzing om blijvende bijscholing van werkenden, stijging van salarissen en zullen bedrijven moeten werken aan een toename van robotisering en automatisering van processen. De elektrotechnische en machine-industrie in Nederland is de afgelopen twintig jaar meer dan verdubbeld. Deze branche is met 120 duizend arbeidsjaren de grootste industriële werkverschaffer in ons land.

Praktijkleerplaatsen

Daarom is het des te vervelender dat de overheid de maximale subsidie voor mbo-praktijkleerplaatsen voor het schooljaar 2017-2018 (met terugwerkende kracht) waarschijnlijk opnieuw met zo’n 5% omlaag brengt. PNO Consultants heeft dit berekend op basis van cijfers uit de recente evaluatie van de Subsidieregeling Praktijkleren en cijfers van het CBS over de instroom in mbo-BBL-opleidingen. Dit zou dan het tweede opeenvolgende jaar worden dat de maximale subsidie praktijkleren daalt. Met de daling komt het aantal arbeidsplaatsen voor jongeren in gevaar. Dat is een risico voor de toekomst van de technische sector vindt PNO Consultants, die juist rekent op de instroom van jonge arbeidskrachten. In plaats van het budget voor deze succesvolle subsidieregeling te verhogen, voerde de overheid vorig jaar een bezuiniging door van 7 miljoen euro. Als gevolg kwam voor het schooljaar 2016-2017 de maximale subsidie voor een praktijkleerplaats uit op 2.587 euro, in plaats van de beloofde 2.700 euro; een daling van bijna 5%. Deze daling kwam voor veel bedrijven en sectoren als een verrassing. Voor het schooljaar 2017-2018 dreigt nu dus opnieuw een daling van zo’n 300 euro, dus nog eens 5% ten opzichte van het vorige jaar. Inmiddels is de maximale subsidie daarmee 10% gedaald ten opzichte van het oorspronkelijke bedrag.

Duitsland in de lift

Na een lange periode van aarzeling wordt er weer in Duitsland geïnvesteerd, zowel in modernisering als in capaciteitsuitbreiding. De import steeg met 4,8 procent tot een totale waarde van 541,2 miljard euro. Volgens het Duitse bureau voor de statistiek steeg de invoer uit Nederland en de uitvoer naar Nederland in de eerste helft van 2018 met respectievelijk 7,6% en 10,4% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. In de eerste zes maanden van dit jaar exporteerde Duitsland 46,6 miljard euro aan goederen naar Nederland en importeerde het tegelijkertijd 49 miljard euro aan goederen uit Nederland. De groei van de Duitse export naar Nederland overtreft met grote voorsprong die van de andere belangrijke Duitse handelspartners: VS en Frankrijk. In totaal werden in de eerste helft van het jaar voor 662,8 miljard euro aan goederen ‘Made in Germany’ geëxporteerd. Dit is een stijging van 3,9 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. De export naar de landen van de Europese Unie steeg bijzonder sterk met 5,4 procent.

Schroothandel Nederland

Van Dalen Metals Recycling & Trading (‘Vada’) in Moerdijk is overgenomen door HKS Metals in ’s Gravendeel, een Nederlandse branchegenoot met wortels in Duitsland. De nieuwe eigenaar is groter dan Vada. In 2016 realiseerde het recyclingbedrijf HKS Metals, met 166 medewerkers, een omzet van €265 miljoen. Vada sloot de boeken met een negatief eigen vermogen van €11 miljoen. Inmiddels gaat het wat beter met de Moerdijkse handelaar in schroot, ijzer en staal. Uit de jaarcijfers 2017, die recent zijn gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel, blijkt dat de omzet is gestegen naar €158 miljoen en daarmee een nettowinst van bijna €3 miljoen realiseerde. Begin volgend jaar moet op een industrieterrein bij Delfzijl de eerste paal de grond in gaan voor de bouw van een fabriek (PMC) waar vervuild staalschroot wordt hergebruikt. PMC gaat over twee jaar in de nieuwe fabriek staalschroot verwerken waar gevaarlijke stoffen in zitten zoals asbest en kwik. In de fabriek komt een oven die staal kan laten smelten bij 1500 graden Celsius. Kwik verdwijnt en wordt opgevangen in de rookgasreiniging; asbest wordt onschadelijk gemaakt. Het schroot wordt omgesmolten in kleine broodjes die weer grondstof zijn voor staalfabrieken.

Beurzen en evenementen

FME houdt van 24 tot en met 28 september voor de tweede keer de Week van de middelgrote en kleine industrie (mki). Tijdens het evenement kunnen bedrijven bijeenkomsten in heel Nederland bijwonen over onderwerpen als smart industry, cybersecurity, lean en de juridische aspecten van innovatie. Er zijn interactieve sessies met thema's als veilig werken, innovatieproces en smart working, met veel praktische handvatten en tips. De ‘Week' is exclusief voor FME-leden. www.fme.nl Van woensdag 10 tot en met vrijdag 12 april 2019 organiseert United Industrial Fairs in de Brabanthallen in Den Bosch de eerste editie van De Brabantse Metaaldagen. Dit evenement wordt in samenwerking met FPT-VIMAG georganiseerd en richt zich met de combinatie van een congres en een vakbeurs op de metaalindustrie. Het event zal in het teken staan van efficiency en procesoptimalisatie; productieverhoging met hetzelfde personeelsbestand. Directeur van FPT-VIMAG Ramon Dooijewaard prijst De Brabantse Metaaldagen, omdat kennisoverdracht centraal staat: “Het wordt het kennisevent om, in het jaar dat er geen TechniShow is, op de hoogte te blijven van de nieuwste innovaties en efficiëntieverbeteringen voor de metaalindustrie.”

Nikkel spotkoers per ton     
5 juli $ 14.170.00 € 12.101,80
31 augustus $ 13.427,61 € 11.627,37
Nikkel 3-maandskoers per ton     
5 juli $ 14.255.00 € 12.174,40
31 augustus $ 13.519,35 € 11.706,83
Chroomkoers per kg    
2e kwartaal 2018 $ 3,12 € 2,44
3e kwartaal 2018 $
Aluminium spotkoers per ton    
5 juli $ 2.127,00 € 1.861,55
31 augustus $ 2.046,22 € 1.771,75
Aluminium 3-maandskoers per ton    
5 juli $ 2.101,00 € 1.794,35
31 augustus $ 2.071,24 € 1.793,43
Wilt u ook elke maand op de hoogte worden gebracht van de actuele legeringstoeslagen? Meld u dan hier aan